Tytuł: Wpływ wbudowanych pól piezoelektrycznych na sprawność azotkowych diod laserowych
Kierownik projektu: Mateusz Hajdel
Laboratorium: Laboratorium Epitaksji MBE (NL-14)
Nazwa konkursu, programu: PRELUDIUM
Numer projektu: 2019/35/N/ST7/02968
Data realizacji: 09.07.2020 08.07.2023
Podmiot realizujący: Instytut Wysokich Ciśnień Polskiej Akademii Nauk
Typ realizacji projektu: Projekt realizowany samodzielnie
Przyznane środki ogółem: 210 000 zł
Przyznane środki dla podmiotu: 210 000 zł
Instytucja finansująca: Narodowe Centrum Nauki

Opis projektu

Półprzewodniki azotkowe należą obecnie do grupy najbardziej rewolucyjnych materiałów. Znajdują wiele
zastosowań zaczynając od wydajnych emiterów światła poprzez tranzystory HEMT i ogniwa słoneczne aż po
urządzenia do przekazu kwantowej informacji. Dzięki swoim unikatowym właściwościom, półprzewodniki
azotkowe z grupy III idealnie nadają się do pracy przy wysokich częstotliwościach oraz w niekorzystnych
warunkach otoczenia takich jak wysoka temperatura. Wykazują one dodatkowo wysoką wydajność zachowując
jednocześnie równie wysoką niezawodność. Z tych właśnie powodów są one nierzadko uważane za „krzem
przyszłości”.
Obecnie, jednym z znaczących problemów przyciągających uwagę naukowego świata jest zużycie energii.
Wyzwania dotyczące zmian klimatycznych spowodowane produkcją energii, wymagają wzmożonego rozwoju
energooszczędnych urządzeń. Urządzenia optoelektroniczne oparte na azotkach już teraz zrewolucjonizowały
rynek oświetlenia, zastępując żarówki żarowe (o maksymalnej sprawności: 16lm/W) czy lampy fluorescencyjne
(70lm/W) lampami LED (300lm/W). Użycie diod laserowych jako źródeł światła jest nawet bardziej korzystne ze
względu na wyższą efektywność konwersji energii elektrycznej w światło. Poza oświetleniem azotkowe diody
laserowe znajdują zastosowanie jako efektywne źródła do laserowych projektorów telewizyjnych, projektorów do
telefonów komórkowych (o bezogniskowej geometrii), systemów chłodzących w zegarach atomowych czy
bezprzewodowej komunikacji.
Pomimo powszechnych zastosowań, niektóre z badanych podstawowych właściwości azotkowych
laserów nie są w pełni poznane. Jednym z większych wyzwań w realizacji azotkowej diody laserowej jest obecność wbudowanych pól piezoelektrycznych, które w ogólności mają negatywny wpływ na jej efektywność. Wysokie pola elektryczne są obecne w urządzeniach azotkach ze względu na wysoką wartość stałej piezoelektrycznej azotków oraz różnice w stałej sieci krystalograficznej warstw (Al, Ga, In)N – podstawowych bloków budulcowych struktury diody laserowej. Celem tego projektu jest zbadanie roli pól piezoelektrycznych na ważne aspekty pracy diody laserowej, w szczególności efektywności wstrzykiwania nośników do obszaru aktywnego oraz emisji światła z szerokiej studni kwantowej. Z wykorzystaniem techniki wzrostu kryształów - epitaksji z wiązek molekularnych wspomaganej plazmą (PAMBE) możliwe jest osiągniecie atomowej precyzji podczas wzrostu azotkowych struktur laserowych. Poprzez precyzyjną zmianę parametrów struktury urządzenia, takich jak grubość warstwy czy jej skład, możliwa jest zmiana wielkości pola piezoelektrycznego, co wpływa na wewnętrzne parametry diody laserowej. Połączenie obu technik, symulacji numerycznych oraz eksperymentu, dostarczy najbardziej wiarygodny model wpływu wbudowanych pól elektrycznych na działanie azotkowej diody laserowej.
Poprzez osiągnięcie pełnego zrozumienia tego zjawiska w azotkach grupy III, będzie możliwa kontrola struktury pasmowej oraz właściwości optycznych urządzeń optoelektronicznych, nawet zanim dane urządzenie zostanie wytworzone. Wiedza ta, z pewnością pomoże w poprawie parametrów działania diody laserowej i pozwoli na przystosowanie InGaN-owych diod laserowych do nowych potencjalnych zastosowań. 

Powrót do listy projektów